سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

90

تاريخ ايران ( فارسى )

و نيز مذكور ميدارد كه براى شركت كردن در بناى معبد نين‌ژيرسو « 1 » رب النوع لگش كه اثر مهم آن پادشاه است ايلاميها از ايلام و شوشيها از شوش ميشتافتند . طلوع سلسلهء سوم اور چون در دامنهء تاريخ نزول ميكنيم بدوره‌اى ميرسيم كه دولت اور تقريبا در سنه 2450 پيش از ميلاد سلطه و تفوق سومر و اكد را پيدا نموده و حال آنكه قبل از اين دول آن ناحيه به حال تفرقه و انحلال ميزيستند . اين تجديد اتحاد و شوكت به مباشرت سومريان واقع شده چه مىبينيم بعد از آنكه دورهء سارگن و نرامسين خطوط سامى معمول شده بود در اين دوره باز زبان سومرى به كار است . در زمان دنگى كه دومين پادشاه اين سلسله است استعمال كمان كه تا آنزمان مخصوص سامىها بوده بين سومريها نيز معمول شده « 2 » و احتمال ميرود كه بدينوسيله آن پادشاه استيلاى خود را بر ايلام و لولوبى و ساير ممالك شرقى دجله بسط داده باشد ، ليكن اين فتوحات با اشكال و زحمت زياد حفظ شد و پادشاه مذكور براى نگاهدارى آنها مجبور بود متصل لشگركشى نمايد ، چنان كه نه مرتبه به سيمور « 3 » و لولوبى تاخت‌وتاز نموده است . ادارهء ايلام بتوسط دنگى در اينموقع ايلام براى اولين بار تحت ادارهء دائمى سومر در آمد ، در تلو كه محل لگش مىباشد الواحى يافت شده است كه شامل احكام است راجع به دادن خواربار و ملزومات بسركرده‌هائيكه از آن شهر عبور ميكنند و از اور به محل مأموريت خود كه در ايلام است ميروند و در آن الواح صورت لوازم و مايحتاجيكه براى گماشتگان دنگى در هنگام توقفشان در لگش و مسافرتشان به ايلام لازم است فهرست داده شده است و مأموريت عمدهء گماشتگان نامبرده اين بود كه براى ابنيهء عظيمهء پادشاه كارگر بگيرند و مصالح حمل كنند يا نظارت بر خواربار و ساير لوازم نمايند و از عدهء اماكنيكه مذكور شده ظاهر مىشود كه قدرت دنگى در ايلام منحصر به چند شهرستان نبوده بلكه بر تمام مملكت استيلا داشته است .

--> ( 1 ) - Ningirsu ( 2 ) - و آن امروز معلوم شده كه غلط است رجوع شود به مقالهء مقدماتى كتاب . « مؤلف » . ( 3 ) - Simuru